BOEKEN

BOEK

Hoger dan de zee

Hoger dan de zee

Francesca Melandri

Waarom blijft een vader niet op afstand van zijn terroristische zoon, en waarom blijft een vrouw solidair met haar gewelddadige echtgenoot? In haar nieuwe roman vertelt Francesca Melandri over de hoofd- en zijpaden van trouw en liefde en gaat ze op betoverende manier in op het fenomeen dat emoties niet onvermijdelijk veranderen, als de geliefde persoon verandert. Haar debuut Eva slaapt werd door ELLE tot Boek van het jaar benoemd. Nu is Francesca Melandri terug met een Italiaanse liefdesgeschiedenis, geschreven met de intensiteit van Niccolò Ammaniti, Margaret Mazzantini en Paolo Giordano.

In 1979 bezoeken Luisa en Paolo op een berucht gevangeniseiland voor de Italiaanse kust hun familieleden. Luisa bezoekt haar man, tweevoudig moordenaar, Paolo bezoekt zijn zoon, lid van de linkse terreurgroep Rode Brigades. Het idyllische eiland, waar het altijd naar zout en vijgen ruikt, is zwaar bewaakt. De bezoeken in de extra beveiligde afdeling zijn gelimiteerd en staan onder streng toezicht. Luisa heeft een grote zak ravioli meegenomen, omdat haar man daardoor misschien makkelijker in contact zou komen met andere gevangenen. De pasta wordt geconfisqueerd. Paolo en zijn zoon zitten meestal zwijgend tegenover elkaar, beiden op zoek naar de juiste woorden.

Een opkomende storm dwingt het tweetal de nacht op het eiland door te brengen. De gevangenisdirecteur  wil hen streng in de gaten houden. Als de bewaker Nitti hen bij hem thuis ontvangt, neemt het verhaal voor iedereen een verrassende wending. Tegen de achtergrond van de tumultueuze jaren van het terrorisme onderzoekt Francesca Melandri wat mensen ertoe brengt hun liefde en mededogen te kunnen tonen – of juist niet.

Ook verkrijgbaar als ebook

   

Die kruidige geur, nee, die hadden ze niet verwacht.

Dat ze ’s nachts zouden komen hadden ze altijd wel gedacht en ze werden opgehaald uit de gevangenissen van heel Italië toen de lucht zo zwart zag als rotte tanden. Ze arriveerden met de Chinooks, tsjakke tsjakke tsjakke, alsof ze rechtstreeks uit Vietnam kwamen in plaats van uit Praia a Mare of Viterbo. Er waren brullende soldaten bij maar ook zwijgzame rotsblokken van mannen, van die blonde, gemillimeterde types, die op het verloop van de actie toezagen. Amerikanen, bleek later. En ook daar keek niemand van op.

Ze dachten dat hun laatste uur geslagen had, maar toch hadden ze allemaal bij het instappen van de helikopter hun blik ten hemel geslagen. Het was nieuwe maan. Ook daar was op gelet bij het plannen van de operatie: dat er geen heldere zee was waardoor je van bovenaf de kustlijn zou kunnen zien. Maar zelfs de geheim agenten van het imperialisme en het kapitaal hadden de sterren die daar scherp stonden te flonkeren niet kunnen doven. Sommige gevangenen hadden ze al maanden, andere al jaren niet gezien. Wie weet of en wanneer ze ze weer zouden zien.

Ze waren al even opgestegen toen een soldaat in camouflagepak hen joviaal aansprak: ‘Nu doen we het portier open en leren we jullie vliegen’. Alsof hij instemde met iedereen die in die jaren had gezegd: ‘Italië is nu Zuid-Amerika’. Maar er werd geen mens gedropt.

Bij aankomst, in de paar meter tussen de helikopters en het witte gebouw van de extra beveiligde gevangenis, werden ze geschopt en geslagen zodat ze niet konden zien waar ze waren uitgestapt. Maar daarvan hadden ze al een idee. Al weken signaleerde de draadloze telefoon van de gevangenissen een komen en gaan van arbeiders in dat lage gebouw achter op het Eiland, ver van de gevangenisgebouwtjes van de gewone gedetineerden, van de bestuursgebouwen, van de kade, van het dorp met de cipierwoningen, school en kerk, zelfs van de afgelegen vuurtoren op zijn rots – kortom, ver van God en alles verlaten. Bovendien was het al een tijdje zo dat sommige parlementariërs, die al maanden elke nacht ergens anders sliepen met geld en paspoort op het nachtkastje bij de hand, de tip hadden gekregen: in geval van een militaire staatsgreep zou hier de deportatie, ja, de concentratie van de voornaamste tegenstanders plaatshebben.

Ze werden in een ruim vertrek bijeengebracht. Aanvankelijk kregen ze niets te eten, alleen water. Op de derde dag hadden ze allemaal buikpijn, verslapte ledematen en een zwaar hoofd, maar ze zagen wel in dat het een geluk was dat ze na drie nachten nog leefden. Iets waar ze voor de verhuizing, de ‘overplaatsing’, niet van uit konden gaan. Op de vierde dag werden ze gevoed. Eentje kreeg, tot grote jaloezie van de anderen, weer ontlasting. De stank was onuitstaanbaar, maar ze troostten zich met de gedachte dat de stankgolven ook de cipiers troffen wanneer ze hen door het enige spionnetje begluurden. Na een week mochten ze douchen. Het water kwam er koud en met horten en stoten uit, maar bezorgde hun een onmetelijke vreugde. Er werden nummers, uniformen en cellen toegewezen. Het dagelijks leven in de nieuwe zwaar bewaakte gevangenis ging van start. Alles ging, kortom, min of meer zoals ze hadden verwacht.

Maar niet die geur. Die had zelfs de meest vooruitziende van de colonneleiders, de meest doorgewinterde levenslang veroordeelde niet voorzien. Terwijl ze onder geschreeuw en getrap uit de Chinooks stapten, overweldigde het Eiland hen met zijn aroma. Hun hart sloeg over, zoals bij herinneringen aan een grote verloren liefde. De door de gevangenis versjofelde lichamen vulden zich met verlangen. Velen bleven stil naast de helikopter staan, de vuist- en stokslagen ten spijt, om het Eiland maar in en in te ademen.

Het rook naar zout, vijgen en kerrieplanten.


Download het fragment als PDF

'In wezen is ‘Hoger dan de zee’ een literair pleidooi voor echte menselijkheid. In een sobere en heldere stijl beschrijft Melandri mensen die verstrikt geraken in een systeem en daardoor op hun ongeluk af denderen. Enkel door het eigen verdriet even opzij te zetten en goed naar elkaar te kijken en luisteren, vinden ze troost ... of toch voor even. ‘Hoger dan de zee’ van Francesca Melandri snijdt heel erg diep.' - CuttingEdge.nl *****

'Hoger dan de zee is een prachtige roman over vergiffenis, de goedheid van de mens en hoop. Melandri heeft een erg prettige, bijna poëtische schrijfstijl. Ze maakt sublieme beschrijvingen van zowel de omgeving als de personages, met hierbij mooie vergelijkingen. Hoger dan de zee is een gevoelig maar toch sterk boek over deze goedheid. Melandri weet op geniale wijze een verhaal te vertellen over de uitzonderingen die elk mens voor zichzelf en anderen maakt. Melandri heeft, door ingetogen te schrijven, een grootse roman geschreven.' - 8weekly.nl ****

'Eva slaapt bestreek zeven decennia en Italië van noord naar zuid. Maar met minder woorden roept Hoger dan de zee minstens zo veel op, en laat een minstens zo diepe indruk achter.' – Athenaeum Boekhandel

'Dit is het wonderschone verhaal van twee wanhopige mensen die door de daden van hun geliefden in feite óók gevangenzitten. Hoger dan de zee zet je aan het denken. Het is wat je noemt een zintuiglijke roman. Tijdens de tocht richting eiland zie je de zee donkerder worden, voel je de schuimkoppen groeien. Eenmaal aan land ruik je de kruidige geur van het eiland, zijn er roze rotsen die zacht lijken maar hard voelen. Die lieflijke ongenaakbaarheid van het eiland staat symbool voor het leven van Luisa en Paolo. Ik heb zeer genoten van de mooie, stevige stem van schrijfster Francesca Melandri. Ik geef een 9,5.' - Marleen Janssen op Libelle.nl

'Mijn verwachtingen waren al hooggespannen, maar werden helemaal waargemaakt. Wat een mooi verhaal zij beschrijft echte, begrijpelijke mensen waarin je je moeiteloos kunt verplaatsen, en dat in die prachtige omgeving. Echt een literair juweeltje voor de vakantie; zal het boek zeker aanraden.' - Jacqueline, Koops Boeken, Venlo

'Hoger dan de zee van Francesca Melandri is een aangrijpend verhaal over liefde, trouw en menselijk leiden. Het boek ademt een sfeer van sereniteit die niet voortkomt uit een vakantie-gevoel maar uit het accepteren van een moeilijk leven. Een sfeervol, aangrijpend boek in een stijl die ik ben gaan associëren met Italiaanse auteurs. Het is een moment van verstilling, waar drie mensen elkaar ontmoeten en hun leven, leiden en last prachtig beschreven worden. Een echte aanrader.' - deLeesfabriek.nl

‘Centraal in de roman staan de gevoelens van de verwanten van de gevangenen, maar zonder dat het sentimenteel wordt. Met Paolo geeft Melandri de literatuur een stem die maar zelden voorkomt.’ – Frankfurter Allgemeine Zeitung

‘Het is een bijzondere gave om zó over de liefde en het gebrek eraan te kunnen schrijven. Ongeëvenaard in onze literatuur.’ – Corriere Della Sera

‘Dit literaire meesterwerk is een verleiding voor alle zintuigen en behoort definitief tot de meest betoverende en indrukwekkende romans van dit jaar.’ – Il Giornale

Aanbeveling door Bibliotheek Amstelveen

In Hoger dan de zee van Francesca Melandri ben ik, nadat ik het ademloos uitgelezen had, direct weer voorin begonnen. Van de laatste pagina gelijk door naar de eerste pagina. En weer ademloos uitgelezen. Wel iets langzamer en aandachtiger. En ik weet zeker dat ik het nog eens zal lezen. Waarom? Het is een zintuiglijk en betoverend boek. Prachtig.

Bron: Bibliotheek-Amstelveen.nl

Bespreking op Cobra.be

Nadat Francesca Melandri (1964) met haar debuut 'Eva Slaapt' (Cossee, 2011) vijf literaire prijzen binnenrijfde, keek de letterenwereld vol verwachting uit naar het tweede boek van de Romeinse schrijfster. Terecht, zo bleek, want 'Hoger dan de zee', genomineerd voor de Premio Campiello, is een wondermooie, meeslepende vertelling.

Bron: Cobra.be

Recensie op LiterairNederland.nl

Het schuchtere aftasten van elkaar door Paolo, Louisa, Nitti en zijn vrouw is treffend beschreven. Voor alle personages is hun samenkomst verrassend en met verstrekkende gevolgen voor hun levens. Het verhaal komt wat traag op gang, met zinnen die vaak onnodig ingewikkeld zijn. Dat zou je natuurlijk literair kunnen noemen, maar voelt vooral omslachtig. Dan wordt de taal soberder en treffender. Het laatste deel van het boek is prachtig. Het is ontroerend om te lezen hoe Paolo, Louisa en Nitti zich geleidelijk voor elkaar openstellen, zich steeds iets meer bloot geven en elkaar durven te steunen. Hoger dan de zee is een verstild verhaal, zonder actie, maar vol inzichten en gedachten over eenzaamheid en liefde.

Bron: LiterairNederland.nl

Bespreking op 8weekly.nl

Hoger dan de zee is een gevoelig maar toch sterk boek over deze goedheid. Melandri weet op geniale wijze een verhaal te vertellen over de uitzonderingen die elk mens voor zichzelf en anderen maakt. Melandri heeft, door ingetogen te schrijven, een grootse roman geschreven.

Bron: 8weekly.nl

Bespreking door de Leesfabriek

Hoger dan de zee van Francesca Melandri is een aangrijpend verhaal over liefde, trouw en menselijk leiden. Het boek ademt een sfeer van sereniteit die niet voortkomt uit een vakantie-gevoel maar uit het accepteren van een moeilijk leven.

Bron: deLeesfabriek.nl

Bespreking op CuttingEdge.nl

In een sobere en heldere stijl beschrijft Melandri mensen die verstrikt geraken in een systeem en daardoor op hun ongeluk af denderen. Enkel door het eigen verdriet even opzij te zetten en goed naar elkaar te kijken en luisteren, vinden ze troost ... of toch voor even. ‘Hoger dan de zee’ van Francesca Melandri snijdt heel erg diep.

Bron: CuttingEdge.nl

Boek van de Week door Marleen Janssen voor Libelle

Dit is het wonderschone verhaal van twee wanhopige mensen die door de daden van hun geliefden in feite óók gevangenzitten. Hoger dan de zee zet je aan het denken. Het is wat je noemt een zintuiglijke roman. Tijdens de tocht richting eiland zie je de zee donkerder worden, voel je de schuimkoppen groeien. Eenmaal aan land ruik je de kruidige geur van het eiland, zijn er roze rotsen die zacht lijken maar hard voelen. Die lieflijke ongenaakbaarheid van het eiland staat symbool voor het leven van Luisa en Paolo. Ik heb zeer genoten van de mooie, stevige stem van schrijfster Francesca Melandri. Ik geef een 9,5.

Bron: Marleensboekvandeweek.nl

Bespreking door het Nederlands Letterenfonds

De Italiaanse scenarioschrijfster en documentairemaakster Francesca Melandri (1964) debuteerde enkele jaren geleden met Eva Dorme dat in Italië een groot succes werd. Dat geldt ook voor haar nieuwe roman Più alto del mare (Hoger dan de zee), die vorig jaar genomineerd werd voor de prestigieuze Premio Campiello en nu in Nederlandse vertaling is verschenen.

Bron: Letterenfonds.nl

Bespreking op Athenaeum.nl

Eva slaapt bestreek zeven decennia en Italië van noord naar zuid. Maar met minder woorden roept Hoger dan de zee minstens zo veel op, en laat een minstens zo diepe indruk achter.

Bron: Athenaeum.nl

Bespreking in de Metro

Hoger dan de Zee vertelt het bizarre verhaal van de twee elkaar onbekende Luisa en Paolo. De twee gaan op bezoek in de zwaar beveiligde gevangenis op een eiland. Luisa bezoekt haar man, die vastzit voor moord, en Paolo bezoekt zijn zoon, lid van een terreurgroep. Een flinke storm maakt de terugkeer na het bezoek echter onmogelijk. De twee zijn genoodzaakt op het eiland te overnachten en worden in de gaten gehouden door bewaker Nitti.

Bron: Metronieuws.nl

Bespreking op Literatuurplein.nl

Hoe kun je het best de emoties van mensen isoleren. Je brengt ze samen op een eiland en zorgt ervoor dat een vreselijke storm de boten aan de kade houdt. De Italiaanse schrijfster Francesca Melandri (1964), wier debuut Eva slaapt veelvuldig werd bekroond, doet precies dat in haar tweede roman Hoger dan de zee.

Bron: Literatuurplein.nl

genomineerd voor de Premio Campiello 2012