BOEKEN

BOEK

Schipbreuk

Schipbreuk

Cyrille Offermans

Wie Schipbreuk leest,weet dat het in onze discussie over de permanente nivellering van beschaving, cultuur en kennis om niets minder gaat dan onze eigen toekomst.

In 1816 liep het Franse fregat Méduse op een zandbank. Voor honderdvijftig opvarenden was er geen plaats in de reddingssloepen, stuurloos zwalkten zij rond op een geïmproviseerd vlot op de Atlantische Oceaan. Théodore Géricault vereeuwigde die gebeurtenis op het monumentale schilderij Het vlot van de Medusa. Daarop zijn de desoriëntatie en het verlies dramatisch uitgebeeld.Het aantal mensen is door moord en doodslag gedecimeerd en het is maar de vraag of het schip aan de horizon op tijd ter plekke zal zijn. Met dat schilderij als uitgangspunt beschrijft Cyrille Offermans nauwkeurig, strijdbaar en welbespraakt,waar en waarom we op het gebied van cultuur, kennis en beschaving steeds weer schipbreuk lijden.Tradities, kennis en wetenschap gaan verloren als ze onderworpen worden aan het dictaat van de economie.

Of het nu gaat om de omgang met kinderen, het debat over een canon, om de kunsten en het leren kijken, steeds argumenteert Offermans concreet en aan de hand van voorbeelden. Hij is zich bewust van wellicht onherstelbare verliezen. ‘Een goed onderwezen en intelligent volk is altijd beschaafder, fatsoenlijker en ordelievender dan een onwetend en dom volk,’ begreep Adam Smith tweeënhalve eeuw geleden al, en hij wist als econoom precies waarover hij het had.

Wie Schipbreuk leest,weet dat het in onze discussie over de permanente nivellering van beschaving, cultuur en kennis om niets minder gaat dan onze eigen toekomst.

   

Bespreking op Recensieweb.nl

Als een algemene oproep tot een herwaardering van het intellect, zo zou je de nieuwe essaybundel van literatuurcriticus en publicist Cyrille Offermans (1945) over de stand van zaken van onze cultuur en beschaving kunnen typeren. Het is de titel, Schipbreuk, waarmee hij de alarmklok luidt en ons een geestelijke reddingsboei wil toewerpen. Met zijn openingsessay ‘Het vlot van de Medusa’ combineert hij historische informatie, beeldanalyse en intertekstualiteit om een schilderij zo compleet mogelijk te analyseren. Het is deze veelzijdigheid die de toon zet voor zijn andere essays.

Bron: Recensieweb.nl