BOEKEN

BOEK

Haar lichaam weet het

Haar lichaam weet het

David Grossman

Shaoel en Rotem vertellen beiden over momenten van grote intimiteit en diepe eenzaamheid. Hun obsessieve verhalen zijn voor hen realistischer dan het werkelijke leven.

Shaoel is al vijfentwintig jaar 'gelukkig getrouwd', dat wil zeggen dat zijn vrouw Elisjeva een minnaar heeft die ze stiekem ontmoet. Shaoel is verschrikkelijk jaloers en fantaseert tot in de kleinste details over hun rendez-vous. Het liefdesleven van zijn vrouw windt hem op, deprimeert hem, maakt hem vindingrijk. Zijn normale leven verbleekt bij wat hij zich allemaal inbeeldt, en tegelijkertijd hoopt er zich een enorme woede in hem op. Is hij zijn fantasie nog de baas of neemt die een loopje met hem?

Ook in de tweede novelle, die subtiel met de eerste verweven is, geeft Grossman ons een inkijkje in de intiemste hoekjes van de menselijke ziel. Rotem is schrijfster en ze leest haar doodzieke moeder een verhaal voor waarin ze het grote geheim van het leven van haar moeder heeft verwerkt: haar verhouding met een vijftienjarige jongen, aan wie ze yoga-les gaf. Alles wat Rotem in haar jeugd aan moederliefde heeft ontbeerd, meent ze terug te zien in de liefde die de moeder aan de jongen heeft gegeven. Het tragische lot van een dochter – of het drogbeeld van haar fantasie?

Shaoel en Rotem vertellen beiden over momenten van grote intimiteit en diepe eenzaamheid. Hun obsessieve verhalen zijn voor hen realistischer dan het werkelijke leven.

Soms staat ze 's nachts voor het slapengaan even op het balkon met haar handen op de leuning, een aangenaam gevoel, de rijkdom van het leven, en een zilt geluk klopt in haar keel, dat is het wonderbaarlijkste wat ze ooit heeft durven dromen in het ellendige niets waaruit ze voortgekomen is, en dan leeft ze op haar toppen, en er is niets beters dan dat, het bloed te voelen kloppen en te weten dat zij, zij alleen, de kracht is die met warmte en volharding de miljarden moleculen van gezin en huis bij elkaar houdt.

   

Hoe kan ze ermee leven, denkt hij, elke keer weer de rituelen die ze nauwgezet moet volgen, het zenuwachtig heen en weer rennen door het huis voordat ze weggaat, kastdeuren die dichtgesmeten worden, laden die open- en dichtgaan, haar mooie gezicht krijgt iets verbetens en ondoorgrondelijks, niets vergeten graag, geen kam of boek of flesje shampoo, anders stort haar wereld in.

Hij gaat aan zijn lege bureau zitten en neemt zijn hoofd in zijn handen, terwijl ze hem in de deur vluchtig ten afscheid groet, en het wordt hem zwaar te moede, ze is niet eens naar hem toe gekomen om dag te zeggen, vandaag is er ginds iets bijzonders ophanden, en ze loopt de straat al op, haar ogen neergeslagen om geen blik op te hoeven vangen en in een onnodig gesprek verwikkeld te raken. Hoe houdt ze het vol, waar haalt ze de kracht vandaan dat dag in dag uit te verduren.

Alsof hij niet goed heeft opgelet, sluit hij zijn ogen en rent haar achterna, terwijl ze in haar auto stapt, een kleine, felgroene Polo. Hij had hem bij wijze van verrassing voor haar gekocht. Ze had met walging naar de kleur gekeken en was woedend geweest over die geldverspilling. Maar hij wilde dat ze een eigen auto had, zodat je onafhankelijk bent, had hij gezegd, dan hoeven we niet de hele tijd ruzie te maken over de auto. En de auto moest zo groen zijn.

In zijn verbeelding was de auto net als een lichtdiode die in de bloedsomloop wordt gebracht en door een camera wordt gevolgd. Langzaam legt hij zijn hoofd tegen de rugleuning, terwijl zij rijdt. Haar gezicht staat gespannen en ze houdt haar hoofd te dicht bij de voorruit. Het duurt ongeveer acht of negen minuten om er te komen. Tel daar het onverwachte oponthoud bij (een file, kapotte stoplichten, de man die ginds op haar wacht kan de sleutels niet vinden en opent niet meteen) en er zijn weer vier of vijf kostbare minuten verloren gegaan. Elisjeva, zegt hij langzaam hardop, en hij spreekt elke lettergreep duidelijk uit.

En hij zegt de naam nog een keer, omwille van die man.

Die de nodige tijd wil sparen, elke seconde telt, en terwijl zij de auto door het vlechtwerk van straatjes navigeert dat het huis hier met het huis daar verbindt, begint hij zich al uit te kleden, in de slaapkamer of misschien bij de deur trekt hij de ruime, bruine corduroybroek uit, het wijde, verbleekte overhemd dat ooit oranje of bruin is geweest, of zelfs roze, hij is vast in staat een roze overhemd te dragen, wat kan het hem schelen wat anderen van hem denken, dat is het mooie van hem, peinst Shaoel, dat het hem niets kan schelen wat anderen van hem denken en zeggen, dat is zijn kracht, dat is zijn gezonde innerlijke rust, daar wordt ze kennelijk zo door aangetrokken.

Ze rijdt naar hem toe, racet naar hem toe, haar ogen zijn op de weg gefixeerd, haar mond is verkrampt, nog even en dan wordt die mond gekust, hij zal zacht worden, opzwellen en branden, lippen zullen over die lippen glijden, ze eerst nog voorzichtig aanraken, daarna komt er een tong bij die hun contouren natekent en ze zullen zich inhouden om niet te glimlachen, want meteen klinkt er een grom, beweeg je niet als ik teken, en zij begint vol begeerte te kirren, en dan zullen zijn lippen op die van haar rusten, zullen daar met heel hun rauwe mannelijke vastberadenheid op liggen, ze verslinden, er binnendringen, even zullen ze zich van haar lippen verwijderen, er zal warme adem overheen gaan, en dan zullen zijn lippen langzaam aan haar lippen zuigen, met een ernstige en grote hartstocht, tongen zullen zich in elkaar verstrengelen als wezens die een eigen leven leiden, en haar ogen zullen heel even opengaan als ze zacht kreunt, de oogbollen zullen wegdraaien, verbleken, verdwijnen. Door de bijna gesloten oogleden zal een beangstigend, leeg wit te zien zijn.


Download het fragment als PDF

'Een letterlijk meeslepende roman.' – Trouw

'Als David Grossman afdaalt in de grot van de eenzaamheid neemt hij extra duurzame batterijen mee, want ieder minuscuul geheimpje van de ziel en ieder foutje van het hart wordt door hem beschenen en betast en dan uitgebreid beschreven. Die beschrijvingen zijn soms rauw en grotesk, soms poëtisch verfijnd, verhalen van een fluwelen textuur maar met verborgen weerhaken die tot bloedens toe openrijten. Niemand kan gekwelde en gekwetste mensen met meer intensiteit neerzetten dan David Grossman. Twee novellen als pleidooi voor de zuivere liefde. Een liefde die zo breekbaar is dat je met iedere scherf de polsslagader door kunt snijden.' - Joseph Pearce in De Morgen

'Een man van middelbare leeftijd heeft zich in zijn hoofd gezet dat zijn vrouw een minnaar heeft. In gedachten volgt hij haar op weg naar een rendez-vous, en hij stelt zich voor wat de twee geliefden met elkaar doen. Hij lijdt onder het overspel van zijn vrouw, maar tegelijkertijd windt het hem op. Jarenlang heeft de man, Shaoel, dit geheim met niemand gedeeld, maar op een avond vertrekt hij voor een mysterieuze autorit met zijn schoonzuster. De afwisseling tussen 'verhaal' en 'werkelijkheid' bouwt de spanning op en maakt het geheel overtuigend.' - Hilde Pach in NRC Handelsblad

'Met zijn indringende roman over een heikel thema slaagt Grossman erin de lezer mee te slepen in een verhaal dat te gek is voor woorden, maar dan ̩̩n waar heel veel waarheid in schuilt omdat het een tip van de sluier licht over het ware gelaat van de jaloezie: een fantastisch hersenspinsel dat mensen die eraan lijden dag en nacht bezighoudt.' РSofie Messeman in de Artsenkrant

'Ik schrijf meestal over dingen die mij angst aanjagen – meer dan over dingen die mij aantrekken. Als ik vecht voor mijn leven, schrijf ik de beste literatuur. Daarom schrijf ik graag over taboes, over persoonlijke trauma’s, dingen die de grond onder mijn voeten wegslaan.’ - Rachel Levy interviewt David Grossman in De Standaard

'Een even ontroerend als ontluisterend inkijkje in de meest duistere uithoeken van de menselijke ziel.' - Joke J. Hermsen in De Groene Amsterdammer

Bespreking op Boek.be

Waarom is de liefde in onze fantasie altijd veel heftiger en heel anders dan in het echte leven?

Bron: Boek.be

Interview in Joods Journaal

'Een verhaal moet me verraden'

Bron: JoodsJournaal.nl

Bespreking op Iedereenleest.be

Dit boek telt twee novelles: Waanzin en Haar lichaam weet het.

Bron: IedereenLeest.be

Recensie op EO Boekenwijzer

David Grossman doet met 'Haar lichaam weet het' een beroep op de fantasie van de lezer

Bron: EOBoekenwijzer.nl

Recensie op NRCBoeken.nl

Een man van middelbare leeftijd heeft zich in zijn hoofd gezet dat zijn vrouw een minnaar heeft. In gedachten volgt hij haar op weg naar een rendez-vous, en hij stelt zich voor wat de twee geliefden met elkaar doen. Hij lijdt onder het overspel van zijn vrouw, maar tegelijkertijd windt het hem op. Jarenlang heeft de man, Shaoel, dit geheim met niemand gedeeld, maar op een avond vertrekt hij voor een mysterieuze autorit met zijn schoonzuster. Gaandeweg blijkt dat ze op zoek gaan naar zijn vrouw, die zich een paar dagen heeft teruggetrokken in de woestijn, en geleidelijk onthult hij zijn geheim aan zijn schoonzuster. Intussen heeft hij visioenen van zijn vrouw in de woestijn, waarbij hij wordt belaagd door hordes mannen, en waarin zij uiteindelijk verandert in een soort heilige. De schoonzuster is aanvankelijk verbaasd over Shaoels confidenties; ze kent hem als een afstandelijke, hooghartige intellectueel. Maar ze blijft luisteren, deels uit medelijden, deels omdat hij een snaar in haarzelf raakt: de herinnering aan een liefdesrelatie vóór haar huwelijk komt in volle hevigheid terug.

Bron: NRCBoeken.nl